Mondelinge vraag Irina De Knop:
Mijnheer de minister,
Sinds de zomer van 2025 wordt op Brussels Airport een nieuwe landingsroute bij oostenwind gebruikt, met name de route “RNP07L rechtdoor”. Deze satellietgestuurde route zou aanvankelijk tijdelijk zijn ingevoerd in het kader van werken op de luchthaven. Intussen bereiken mij echter steeds meer signalen van bewoners en lokale verenigingen uit onder meer Lennik, Sint-Anna-Pede, Itterbeek en Dilbeek dat deze route in de praktijk een quasi permanent karakter heeft gekregen.
Volgens hen leidt de nieuwe route tot een sterke concentratie van landende vliegtuigen in een zeer smalle corridor, met een duidelijke toename van overvluchten en geluidshinder, ook op momenten waarop er geen werken meer plaatsvinden. Opvallend is dat zelfs tijdens de kerstperiode sprake was van intensief gebruik van deze route. Verschillende Brusselse burgemeesters hebben hierover reeds publiek alarm geslagen.
Bewoners geven aan dat zij onvoldoende geïnformeerd werden over het tijdelijke dan wel structurele karakter van deze route en dat het stilzwijgend permanent maken ervan de draagkracht van de betrokken gemeenten overschrijdt. Ook wordt gewezen op het gebrek aan transparantie en overleg met de getroffen lokale besturen.
In dat licht had ik graag een antwoord op de volgende vragen:
1. Wat is de exacte juridische en operationele status van de landingsroute “RNP07L rechtdoor”? Is deze nog steeds tijdelijk, en zo ja, tot wanneer?
2. Op basis van welke criteria werd beslist om deze route ook na afloop van de werken intensief te blijven gebruiken?
3. Kan u bevestigen of deze route de facto een permanent karakter krijgt, en zo ja, via welke procedure en met welk overleg?
4. Welke evaluaties werden uitgevoerd met betrekking tot de impact van deze route op geluidshinder en leefkwaliteit in de betrokken Vlaamse en Brusselse gemeenten?
5. Op welke manier werden of worden lokale besturen en bewoners betrokken bij beslissingen over deze route?
6. Bent u bereid het gebruik van deze route te herbekijken en in overleg te treden met de betrokken gemeenten om tot een meer evenwichtige spreiding van de hinder te komen?
Antwoord minister:
Mevrouw De Knop, u vraagt mij naar een toename van geluidsoverlast bij landingen op baan 07L van Brussels Airport. Juridisch is de RNP-procedure voor landingen op baan 07L sinds 25 januari 2024 verplicht gepubliceerd in uitvoering van de Europese PBN-verplichtingen, wat staat voor Performance-Based Navigation. Operationeel maakt landingsbaan 07L geen deel uit van het preferentieel runwaysysteem en wordt deze niet systematisch gebruikt, behalve indien de weersomstandigheden of werken aan andere banen het gebruik van deze baan vereisen.
Historisch gezien werd de baan aangevlogen met een instrument landing-procedure, die evenwel beperkingen vertoonde qua veiligheid en capaciteit. De satellietgestuurde procedure is sinds 2016 meerdere keren tijdelijk ingevoerd om de toegang tot de luchthaven te vrijwaren tijdens werken op andere banen. Zo is ze in de zomer van 2025 toegepast tijdens werken op de luchthaven. Toen bleek echter dat deze procedure aanzienlijke hinder voor omwonenden veroorzaakte. Ik heb toen besloten te laten onderzoeken of aanpassingen mogelijk zijn om deze hinder te verminderen. Met het oog op de noodzakelijke analyse is de RNP-procedure enkele keren tijdelijk verlengd, momenteel tot 31 oktober 2026.
Het doel is een definitieve procedure in te voeren die minder hinder veroorzaakt. De procedure voor landingen op baan 07L is, zoals ik al zei, sinds 25 januari 2024 verplicht gepubliceerd in uitvoering van de Europese PBN-verplichtingen. De VOR-procedure voor baan 07L voldoet niet langer aan de hedendaagse stabiliteits- en veiligheidscriteria. RNP biedt een hoge interceptiehoogte, een stabiele eindnadering en een lagere kans op go-arounds, qua operationele efficiëntie, door CDO-dalingen – Continuous Descent Operations – die minder motorvermogen en brandstof verbruiken en minder emissies hebben.
Daarnaast respecteert de RNP 07L de noflyzones, overvliegt de procedure geen Sevesosites en vermijdt deze het Koninklijk Domein van Laken, in tegenstelling tot de DVOR 07L-nadering, verplicht voor primaire banen. De procedure voor landing op baan 07L is sinds 25 januari 2024 verplicht en gepubliceerd. De PBN-aanvliegroute die momenteel gebruikt wordt naar landingsbaan 07L loopt in rechte lijn vanaf het zuiden van de Brusselse agglomeratie. Teneinde de hinder zoveel mogelijk te beperken, heb ik mijn administratie al in juli 2025, dus in tempore non suspecto, de opdracht gegeven om een onderzoek uit te voeren naar de verschillende tracés die technisch mogelijk zijn en de veiligheid niet in het gedrang brengen. Niet publiceren zou in strijd zijn met de EUverordening procedure voor baan 07. Voldoet niet langer aan de hedendaagse procedure voor baan 07.
De 07L-procedure is via publicatie in de AIP gevalideerd door de BSA-ANS en het DGLV, voorafgegaan door vijf veiligheidsstudies tussen 2016 en 2025, evenals door meerdere implementatiestudies en milieueffectenrapporten. Voor luchtvaartkundige procedures, zoals RNP 07L, is geen openbaar overleg vereist aangezien het geen plannen of programma's zijn in de zin van de wet van 13 februari 2016, bevestigd door de Raad van State en het hof van beroep.
Les procédures RNP, volant plus haut avec moins de puissance, ne comportent généralement pas de virages en descente et n’incitent pas à une accélération motrice. Cela a été démontré par diverses évaluations. Les normes bruxelloises ne sont pas non plus dépassées par la procédure RNP 07L, qui est consultable sur le site de noise monitoring de Bruxelles Environnement. Si les valeurs LAmax ne dépassent pas les normes de bruit, cela ne constitue de toute façon pas une infraction. Le gouvernement fédéral est et reste compétent pour les procédures aéronautiques et il n’existe pas de cadre de consultation obligatoire à ce sujet.
Comme je l’ai déjà indiqué, les procédures aéronautiques ne constituent pas non plus des plans ou des programmes au sens de la loi du 13 février 2006, ce qui imposerait une consultation publique. Ik wil graag afsluiten met een heel duidelijk standpunt over de keuze van de routes. De veiligheid is van cruciaal belang en het uitstippelen van routes vergt technische en operationele analyse en expertise. Het DGLV en skeyes zijn besluitvormers op dit gebied. Het is niet aan de politiek om zich in deze kwesties te mengen. Ik zal mijn verantwoordelijkheid opnemen wanneer het moment daar is, maar binnen de grenzen die elke minister van Mobiliteit zichzelf zou moeten opleggen.
Repliek Irina De Knop:
Uw antwoord is erg technisch. U zegt enerzijds dat het geen preferentiële route is en anderzijds dat EUwetgeving u verplicht om ze toch te gebruiken. Wat is het nu? Moet ze gebruikt worden, ja of neen? Op welke manier gaat u die preferentiële routes aanpassen? Ik zal proberen voor mezelf samen te vatten wat ik uit de media heb begrepen, want eerlijk gezegd kan ik uit uw antwoord voorlopig weinig afleiden. Ik zal het ook nalezen. Ik begrijp dat die GPS-gestuurde route veiliger is en dat u van de Europese Unie de meest veilige route moet gebruiken, maar dit staat recht tegenover het gebruik van de meest preferentiële route.
Bovendien merken we de laatste negen dagen dat deze route systematisch bij de minste oostenwind wordt gebruikt en niet pas wanneer de windsnelheid het echt vereist. Er is dus een uitgebreider gebruik van deze route dan wat de wetgeving mogelijk maakt. Het is de ombudsman, de heer Touwaide, die ons en de burgemeester informeert dat hij herhaaldelijk aan u en minister Gilkinet heeft gevraagd om de windnormen aan te scherpen en om rechterlijke uitspraken te doen naleven. In een rechtsstaat kunnen we immers geen onrechtmatig gebruik maken van routes die leiden tot de betaling van dwangsommen aan het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en schadegevallen bij omwonenden.
Kortom, mijnheer de minister, we verwachten dat u actie onderneemt enmijnheer de minister, we verwachten dat u actie onderneemt en niet wacht tot 31 oktober om de zaken scherp te stellen. U hoeft zich daarom niet te bemoeien met de techniciteit, maar u kunt zich wel bemoeien met een correcte toepassing van de technische normen.
