Vlaams minister van Binnenlands Bestuur Hilde Crevits (CD&V) wil gemeenten met minder dan 20.000 inwoners opnieuw warm maken voor vrijwillige fusies tegen 1 januari 2031. Met haar zogenoemde “Plan Crevits” wil ze het debat over schaalvergroting heropenen, maar met meer aandacht voor voorbereiding en bestuurskracht.
Voor Lennik, met 9.521 inwoners, zou dat betekenen dat een fusie in aanmerking komt voor financiële ondersteuning. Toch benadrukt burgemeester Irina De Knop dat er deze legislatuur geen fusieplannen zijn.
“Na de verkiezingen hebben we een bestuursakkoord opgemaakt en daarin is geen fusietraject opgenomen. Ook in ons meerjarenplan hebben we daar geen vertaling in gemaakt. Voorlopig hebben we dus geen intentie om te fuseren.”
Fiere gemeente, duidelijke keuze
De Knop wijst erop dat Lennik een sterke lokale identiteit heeft en dat eerdere bevragingen bij de bevolking duidelijk waren.
“Wij zijn een fiere gemeente en veel inwoners noemen zich ook fiere Lennikenaren. Bij een eerdere bevraging hebben onze inwoners duidelijk aangegeven dat ze het liefst zelfstandig verder willen. Die wens proberen wij te respecteren.”
De financiële incentives uit het plan van minister Crevits — zoals een startpremie en gedeeltelijke schuldovername — zijn volgens De Knop geen doorslaggevende factor.
“Het gaat om een eenmalige financiële impuls. Dat is voor ons geen reden om onze koers te wijzigen. Naar de toekomst toe sluiten we niets uit, maar vandaag is een fusie geen prioriteit.”
Wat houdt het Plan Crevits in?
De Vlaamse regering voorziet voor fusiegemeenten onder meer:
- een vaste startpremie van 1 miljoen euro,
- een gedeeltelijke schuldovername per inwoner (via een getrapt systeem),
- en plafonds van 16 tot 20 miljoen euro afhankelijk van het aantal gemeenten dat fuseert.
In vergelijking met eerdere fusierondes zijn de plafonds lager en verschuift de focus van “zo groot mogelijk” naar “beter voorbereid”.
Dienstverlening staat centraal
Volgens De Knop is schaalvergroting geen garantie op betere dienstverlening.
“Ik geloof niet dat de dienstverlening automatisch verbetert bij een fusie. Het grootste risico is dat het bestuur verder van de bevolking komt te staan. Net die nabijheid is de kracht van een kleinere gemeente zoals Lennik.”
Mocht een fusie zich in de toekomst toch opdringen, dan moet die volgens haar vertrekken vanuit één duidelijke vraag: wordt de dienstverlening er écht beter van?
“Als burgemeester weet ik goed wat er leeft in mijn gemeente. Hoe groter je wordt, hoe moeilijker het wordt om die nabijheid te behouden. Een fusie mag nooit een doel op zich zijn. Ze moet een duidelijke meerwaarde bieden voor de Lennikenaar.”
Samenwerken zonder fuseren
Deze legislatuur kiest Lennik daarom resoluut voor versterkte intergemeentelijke samenwerking.
“We investeren vandaag sterk in samenwerking met onze buurgemeenten. Zo kunnen we onze dienstverlening versterken zonder onze eigen identiteit en nabijheid te verliezen.”
De boodschap is duidelijk: fusies zijn geen taboe, maar vandaag is zelfstandigheid de bewuste keuze.
